|
|
Professie en professionaliteit in de hoger onderwijs bibliotheken / mediatheken in Nederland / Marjolein Nieboer
Het centrale thema van deze lezing is: wat is er gaande in ons beroepsveld?
Ontwikkelingen:
Verandering van taken die de bibliothecaris uit gaat voeren; het aanbieden van nieuwe producten en diensten, virtuele biblioteken, databanken bouwen en information litteracy.
Aanbod van personeel; vergrijzing en ontgroening brengen het gevaar met zich mee dat de bibliotheken de komende jaren onvoldoende in staat zijn de kwaliteit van hun dienstverlening te continueren en te garanderen. Er zijn momenteel veel vacatures voor bibliothecarissen.
Differentiatie en specialisatie; binnen de uitvoering van functies komen -vooral bij grotere bibliotheken- meer specialisaties voor. MBO-functies creëeren zodat HBO-opgeleiden beter benut worden biedt als bijkomstigheid een vorm van loopbaanperspectief.
Samenwerking HogerBeroepsOnderwijs - Wetenschappelijk Onderwijs. Hogescholen en universiteiten kunnen bestuurlijk fuseren en dit wordt versterkt door de Bachelor-Master-ontwikkelingen. Dit zou een kans kunnen bieden voor HBO-bibliothecarissen vanwege mogelijke opwaardering en differentiatie van functies.
Internationale samenwerking vraagt meer van de bibliothecaris, bijvoorbeeld: toename buitenlandse studenten, externe invloeden en meer concurrentie.
Oplossingen:
Landelijke samenwerking
Succes boeken. In 1999 is gezamenlijk (NBLC, WOB, UKB en NVB) onderzoek gedaan naar de arbeidsmarktproblematiek en probeert men samen tot oplossingen te komen.
Een ad hoc commissie van de FOBID is in december 2000 geïnstalleerd met als doel een businessplan op te stellen met voorstellen voor een gezamenlijk actieprogramma. Het omvat huidige problematiek van de arbeidsmarkt en aanbod van de opleidingen. De conceptfase is momenteel afgerond onder de titel: Investeren in professionals. De deelprojecten schenken aandacht aan: functieonderzoek (o.a. vergelijkend onderzoek op het gebied van functiebeschrijving en -waardering in de bibliotheeksector); her-, bij- en nascholing; organisatieontwikkeling, functie-innovatie en loopbaanontwikkeling en versterking van de concurrentiepositie (bijv. betaalde bibliotheekstages)
Regionale samenwerking
Een opleiding assistent-bibliothecaris Openbare Bibliotheken is ontwikkeld. Het betreft een opleiding op MBO-niveau en alleen gericht op het werkveld van de Openbare Bibliotheek. Ontwikkelaars: PSO (GO en SOD) en ECABO.
Waarschijnlijk start in september 2002 een andere MBO-opleiding op voor het hele bibliotheekwerkveld: medewerker InformatieDienstVerlening(-Bibliotheek). De opleiding bestaat uit 1 jaar theorie en een 1/2 jaar stage. Op initiatief van: ECABO, beroepsopleidingen, werkgevers en werknemers. Mogelijk wordt het werkveld verbreed tot de archiefsector.
Bij het gilde HBO is een vorm van duaal onderwijs waarbij de bibliotheekmedewerker gedurende 4 jaar drie dagen in de week werkt en twee dagen per week studeert. De werknemer start op MBO-niveau en kan uitgroeien tot HBO-niveau. De IDM Groningen gaat deze vorm van onderwijs, met bemiddeling van randstad uitzendbureau, waarschijnlijk aanbieden.
Lokale samenwerking
Mobiliteit kan bevorderd worden d.m.v. een invallerspool, creëeren van allroundmedewerkers, stages organiseren binnen en tussen afdelingen en detachering bij andere facultaire bibliotheken. In Groningen wordt de mobiliteit van bibliotheekmedewerkers vergroot binnen een samenwerkingsverband van de Universiteitsbibliotheek, universitaire faculteitsbibliotheken, HBO-mediatheken, Provinciale BibliotheekCentrale en OpenbareBibliotheek.
Flexwerkers kunnen tijdelijke en vaste (toekomstige) vacatures invullen.
Uit de eigen invallerspool kan ook geput worden bij een toenemend personeelstekort. Als hierbij zoveel mogelijk wordt samengewerkt met de bibliotheken in de regio, wordt kans op succes groter.
De lezing eindigt met een welgemeend advies: krachten bundelen!
Dit is een samenvatting van een lezing gehouden op 21 juni 2001 tijdens een themadag: Hogeschoolbibliotheken voor nieuwe uitdagingen, georganiseerd door de NVB-afdeling HB
© NVB-HB. Deze pagina is het laatst gewijzigd op 9 juli 2001
 |
|
